ابن ميثم البحراني ( مترجم : محمدى مقدم / نوايي )

604

شرح نهج البلاغة ( فارسي )

آغاز تا انجام عمر به سوى خدا سفر مىكند ودر پايان سفر ناگزير يا به بهشت مىرود يا به جهنّم ، پس بهشت وجهنّم در اين سفر پيش روى أو هستند وبه يكى از آنها مىرسد . وآن كه هميشه به سمت هدف معيّنى حركت مىكند چگونه سزاوار است به أموري بپردازد كه براي اين سفر مفيد نيست . حضرت فعل « شغل » را به صورت مجهول آورده است چون هدف در اينجا ذكر شغل مىباشد ويا سرگرمى است كه خداوند با ايجاد بهشت وجهنم وتشويق وترساندن از آنها فرآهم آورده است . بنا بر اين نايب فاعل ( خداوند ) به دليل عظمت وبزرگى يا ظهور ، ذكر نشده است سپس امام ( ع ) مردم را به لزوم پرداختن به بهشت وجهنّم توجه داده ودر اين ارتباط مردم را به سه دسته تقسيم كرده است كه : ( 4193 - 4182 ) فرموده است : ساع سريع نجا ، طالب بطىء نجا ، ومقصّر في النّار هوى . دليل منحصر كردن مردم به اين سه دسته اين است كه مردم بعد از أنبيا يا طالب خدا هستند ويا تارك أو . خداجويان يا به نهايت سعى وكوشش وتوان ، در رسيدن به رضاى حق مىكوشند ويا در اين باره سستى وسهل‌انگارى مىكنند ، بنا بر اين خداجويان دو دسته وتاركان خدا يك دسته‌اند كه بيشتر از اين تقسيم نيست . البتة خداجويان داراى درجات ومراتب مختلفند . دستهء اوّل ، رستگارانى هستند كه گوى سبقت را از همگان ربوده واز عذاب رهايى مىيابند چنان كه خداوند فرموده است . « إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَنَعِيمٍ فاكِهِينَ بِما آتاهُمْ رَبُّهُمْ وَوَقاهُمْ رَبُّهُمْ عَذابَ الْجَحِيمِ » « 1 » . دستهء دوّم خداجويانى هستند كه در راه رسيدن به رضاى حق كوتاهى مىكنند . اگر أنبيا را قسم چهارمى ندانيم چون ( خطبه ، مردم را به پنج دسته

--> ( 1 ) سورهء طور ( 52 ) : آيهء ( 17 ) : همانا پرهيزگاران در بهشت ونعمت خواهند بود وبدانچه خداوند به آنها داده وآنها را از عذاب جهنم رهانيده خوشحالند .